Zapomniany kompozytor wraca na Wawel z muzyką, która ocalała z zapomnienia

Na wawelskiej sali zabrzmi twórczość, która przez dekady pozostawała na marginesie historii. Powiat Nowosądecki zaprasza na koncert poświęcony Janowi Karolowi Fydzie – kompozytorowi, którego przed wojną określano nawet mianem „Straussa Wschodu”. Ten wieczór ma połączyć muzyczne odkrycia, pamięć o międzywojniu i współczesne spojrzenie na repertuar, który długo czekał na powrót do obiegu.

• Rękopisy znalezione przypadkiem dały drugie życie zapomnianemu kompozytorowi
• Folklor, nowe aranżacje i głos Małgorzaty Oleszczuk na Wawelu

Rękopisy znalezione przypadkiem dały drugie życie zapomnianemu kompozytorowi

Jan Karol Fyda, urodzony w 1890 roku, należał do tych twórców, których biografia mogłaby posłużyć za gotowy scenariusz. Był kapelmistrzem Armii Hallera, tworzył muzykę do Zaślubin Polski z Bałtykiem, a austriacka prasa widziała w nim „Straussa Wschodu”. Mimo tego po II wojnie światowej jego nazwisko niemal zniknęło z muzycznego obiegu.

Do dzisiejszego powrotu Fydy przyczynił się przypadek. Justyna Zawiślan, dyrygentka i założycielka OR_KIESTRY, natrafiła na jego rękopisy podczas badań terenowych do pracy magisterskiej z hydrogeologii na Uniwersytecie Jagiellońskim. Ocalałe nuty nie trafiły do archiwalnej ciszy – stały się początkiem projektu, który najpierw pojawiał się w Wilanowie i Lusławicach, a później zyskał stałe miejsce w Krakowie.

Folklor, nowe aranżacje i głos Małgorzaty Oleszczuk na Wawelu

Kwietniowy koncert nie ograniczy się do przypomnienia dawnych partytur. Obok utworów Fydy zabrzmią także współczesne kompozycje Justyny Zawiślan, przygotowane jako dialog z twórczością zapomnianego autora. W programie znalazły się również premiery, które pokazują, że ta muzyka nie jest wyłącznie muzealnym zapisem, ale materiałem do kolejnych odczytań.

W repertuarze pojawią się między innymi: – „Mazury” – energiczna wiązanka tańców polskich, w której symfoniczny rozmach spotyka się z folklorem;
– „Zapłonęła” – współczesna aranżacja pieśni do słów Marii Konopnickiej.

Gościnnie wystąpi Małgorzata Oleszczuk, liderka zespołu Chrust, nagrodzonego „Olśnieniami” Onetu i nominowanego do „Fryderyka”. Na scenie pojawi się też blisko 60-osobowa OR_KIESTRA, złożona z młodych muzyków z różnych stron kraju. To ważne także dla regionu, bo w przedsięwzięcie włączono Powiat Nowosądecki, który współfinansuje koncert obok miasta Krakowa.

Szczegóły koncertu – Data: 18 kwietnia 2026 r.
– Godzina: 18:00
– Miejsce: Sala Senatorska, Zamek Królewski na Wawelu
– Wykonawcy: OR_KIESTRA pod batutą Justyny Zawiślan, gościnnie Małgorzata Oleszczuk

Organizatorzy podkreślają, że to kolejny krok w przywracaniu pamięci o artyście, którego życie przerwała tragedia obozu w Sachsenhausen. Współpraca Zamku Królewskiego na Wawelu z Fundacją Południe im. Jana Karola Fydy pokazuje, że wokół tej postaci powstaje już nie tylko koncert, ale cały projekt odzyskiwania jej miejsca w polskiej kulturze.

na podstawie: Powiat.